Gratini ya kamba
🦐 Viazi vilivyopikwa awali na kamba vinaunganishwa chini ya mchuzi mweupe wa kinywaji cha lozi na haradali. Oveni hupasha katikati na kupika kamba, huku juu ikipata rangi ya dhahabu kidogo. Toleo hili halina jibini; kotimiri huongezwa baada ya kupika.
Viungo
- G 700 za viazi vyenye nyama ngumu, uzito vibichi baada ya kumenya
- G 450 za kamba mbichi bila magamba na mshipa wa utumbo, uzito halisi, zilizoyeyushwa frijini ikihitajika
- Ml 400 za kinywaji cha lozi kisicho na sukari
- G 25 za wanga wa mahindi
- G 30 za majarini ya mimea: g 5 kwa chombo na g 25 kwa mchuzi
- G 15 za haradali ya Dijon
- Ml 15 za maji ya limau
- G 8 za kotimiri mbichi (parsley)
- G 0.1 ya unga wa kungumanga
- Hadi g 2 za chumvi, rekebisha kwa kuonja
- Kijiko 1/4 cha chai cha pilipili manga
- Maji salama ya kutosha kupika viazi, ya kumwaga baada ya kuchuja
Maandalizi
Menya viazi na kata vipande vikubwa vinavyolingana. Funika kwa maji salama, chemsha kisha pika kwa mchemko mdogo karibu dakika 20–25 hadi kisu kiingie kwa urahisi. Chuja, acha mvuke utoke dakika chache kisha kata vipande vya mm 5–7. Washa oveni ya joto la kawaida bila feni kufikia 180 °C.
Wakati huo kagua kamba na ondoa mabaki ya magamba. Zikaushe kwa karatasi ya matumizi moja. Changanya na limau na sehemu ya pilipili manga, kisha zirudishe frijini wakati wa kutengeneza mchuzi. Usiziache zikisubiri mezani.
Chukua ml 100 za kinywaji baridi na changanya humo wanga wote bila mabonge. Pasha ml 300 zilizobaki kwenye sufuria pamoja na g 25 za majarini ya mchuzi. Mimina mchanganyiko baridi ukipiga na fikisha kwenye mchemko mdogo. Pika karibu dakika 2 ukikoroga hadi mchuzi ufunike kijiko.
Ondoa mchuzi kwenye moto. Changanya haradali, kungumanga na sehemu ya chumvi. Onja kabla ya kuongeza kwa sababu haradali na majarini yanaweza tayari kuwa na chumvi. Paka chombo g 5 za majarini zilizotengwa. Gawa viazi na kamba kwa tabaka la usawa, ukivibadilishana badala ya kuweka rundo katikati.
Mimina mchuzi moto kufunika na kujaza nafasi. Oka karibu dakika 20–25. Kagua katikati: kamba ziwe imara, zenye rangi ya lulu na zisizo na sehemu zinazopitisha mwanga; kwa kipimajoto lenga 63 °C ndani ya nene zaidi. Juu ikipata rangi kabla ya katikati kuiva, funika kwa upole na endelea. Muda pekee hautoshi kuhukumu.
Toa chombo ukiwa na kinga inayofaa na acha dakika 5. Nyunyiza kotimiri iliyooshwa, kukaushwa na kukatwa. Gawa sehemu nne, kila moja ikiwa na viazi, kamba na mchuzi. Toa moto; kupumzika kusaidie mchuzi kushikamana bila kuacha chakula kipoe muda mrefu.
Utangulizi
Viazi na kamba hazihitaji muda sawa wa kupika. Kwa hiyo viazi hupikwa kabla ya kupanga, kisha hukatwa vipande vinavyoshikilia umbo. Kamba huingia mbichi, bila magamba na bado baridi. Mchuzi moto na chombo kisicho na kina kirefu husaidia kuiva kwa usawa bila kukausha juu ili kupasha tabaka nene.
Mchuzi hufanywa mzito kwa wanga wa mahindi, si unga wa ngano. Kuuchanganya kwanza na sehemu ya kinywaji baridi hupunguza mabonge. Chagua kinywaji cha lozi kisicho na sukari; chenye vanila kingebadili ladha sana. Chakula kibaki laini kama krimu, huku viazi na kamba vikitambulika wakati wa kuhudumia.
Muktadha wa utamaduni
🇨🇩 Tarehe 19 Agosti 2021 Radio Okapi ilichapisha gratini yenye kamba, viazi, haradali na mchuzi wa lozi. Hii inaonyesha chakula cha upishi wa sasa kilichowasilishwa DR Kongo, si asili ya kipekee ya Kongo kwa gratini. Toleo letu linafafanua uzito, mgawanyo wa majarini na ukaguzi wa kuiva. Chanzo: Radio Okapi.
Ushauri
Kiazi bado kigumu katikati si lazima kimalize kuiva katika muda wa kamba. Kagua ulaini kabla ya kupanga. Kwa upande mwingine, kupika mno hufanya vipande vigumu kushika; chuja mara vinapoiva.
Wanga uchanganywe na kimiminika baridi kabla ya kukutana na cha moto. Mabonge yakitokea, lainisha mchuzi kwa kipigio kabla ya kupanga. Usiongeze wanga mkavu moja kwa moja kwenye chombo kilichojazwa.
Tabaka la unene sawa husaidia kamba kuiva pamoja. Kamba kubwa sana zinahitaji ukaguzi zaidi kuliko ndogo; usiamue kwa rangi ya mchuzi wa juu pekee.
Vinywaji vya lozi hutofautiana kwa chapa. Mchuzi ukiwa mzito mno kabla ya kumimina, legeza kwa kijiko kimoja au viwili vya maji moto. Upite kati ya viazi badala ya kuwa fungu la donge.
Jibini si lazima ili chakula kiitwe gratini. Mchuzi wenyewe unaweza kupata rangi kidogo, lakini ganda nene la kahawia si lengo. Usiongeze muda bila sababu kutafuta rangi nyeusi zaidi huku kamba zikikauka.
Mpango
Tayarisha chombo cha oveni kisicho na kina kirefu cha karibu sm 24 × 18, sufuria na kipigio. Hakikisha chombo kinafaa kwa oveni na epuka mabadiliko ya joto yanayopingana na maagizo yake. Kiasi hiki ni sehemu nne; chombo chembamba sana hutengeneza unene tofauti unaohitaji ukaguzi zaidi.
Kamba, lozi na haradali ni vizio. Soma pia viungo vya majarini ambayo yanaweza kuwa na maziwa au vizio vingine. Usitangaze moja kwa moja kuwa chakula hakina bidhaa za maziwa. Hifadhi kamba kwenye baridi na tumia vifaa safi baada ya kuzishika. Limau ni kiungo cha ladha, si kuua vijidudu wala kupika vya kutosha.
Kutumikia
Weka chombo juu ya sehemu inayostahimili joto na tumia kijiko kipana. Gawa kamba kwa usawa ili kila sehemu iwe na mchanganyiko unaofanana. Kotimiri iwe kidogo, si tabaka linaloficha chakula chote.
Kuhifadhi
Poza mabaki haraka katika sehemu ndogo na weka frijini ndani ya saa mbili katika 4 °C au chini. Tumia ndani ya saa 48. Pasha sehemu hadi 74 °C katikati; kamba zinaweza kuwa imara zaidi. Usiache chakula vuguvugu mezani jioni nzima wala kupasha vyote mara nyingi.
Mabadiliko
Kinywaji cha soya kisicho na sukari kinaweza kuchukua nafasi ya lozi, huku kizio kipya na mabadiliko ya ladha vikielezwa. Kwa maziwa ya ng’ombe huwa toleo tofauti lenye bidhaa za maziwa. Kiasi cha wanga ni cha kuanzia na kinaweza kurekebishwa ikiwa kinywaji ni tofauti sana.
Kwa ladha ndogo ya haradali tumia g 10 tu; lishe hubadilika kidogo. Kamba zilizokwishaiva hazifuati njia hii kikamilifu, kwa sababu imelenga kamba mbichi; kuzipa muda wote huu kunaweza kuzikausha.
Visindikizo
Saladi ya majani au mboga za mvuke zilizotayarishwa kando huambatana bila kuongeza moja kwa moja chakula kingine cha wanga. Viazi tayari vimo. Thamani hazijumuishi mkate, mchuzi wa saladi wala kinywaji.
Maelezo ya lishe
Kamba hutoa protini nyingi na viazi wanga. Kinywaji cha lozi si lazima kiwe sawa na maziwa kwa lishe; soma lebo, hasa kama kimeongezewa virutubishi. Thamani ni makadirio kwa robo ya chakula bila vya kando; majarini, haradali na ukubwa wa kamba hubadili matokeo.
